Bắt Nhịp Cùng Các Nhà Vô Địch Pow Wow

Six Nations of Grand River – nơi cuộc chiến giành ngôi vị quán quân diễn ra vô cùng khốc liệt.

Bài viết và hình ảnh: Maureen Littlejohn

Đắm chìm trong vũ điệu của  những chiếc lông vũ và tua rua đầy màu sắc tung bay trước mắt, tôi đang ngồi trên khán đài của Grand River, giải vô địch Pow Wow và điệu nhảy Men’s Fancy Feather đang lên cao trào. Người dẫn chương trình nói với chúng tôi rằng, bí quyết để trở thành nhà vô địch là khả năng bắt theo nhịpbất chấp giai điệu và tốc độ bước nhảy. Ngồi trên thảmcỏ, các giám khảo theo dõi sát sao mọi cử động để đảm bảo số điểm đưa ra là thích đáng và vũ công chiến thắng luôn giữ được nhịp.

Được tổ chức lần đầu tiên vào những năm 1970, sự kiện thường niên này diễn ra vào dịp cuối tuần thứ tư của tháng 7 tại ngoại ô Brantford, Ontario, tại Chiefswood Tent & Trailer Park trên mảnh đất Six Nations. Năm nay, cuộc thi sẽ diễn ra vào ngày 27-29/7. sự kiện thu hút được khoảng 10.000 khán giả mỗi ngày và hơn 500 thí sinh (vũ công, ca sĩ và cả các tay trống) đến từ những nơi rất xa như Oklahoma. Trước khi tham dự pow wow, tôi đã nghiên cứu chút ít thông tin trên mạng và được biết giá vé là $10 mỗi ngày trong tuần và $15 cho cuối tuần. Six Nations of Grand River là khu bảo tồn văn hóa thổ dân quốc gia lớn nhất nhất nếu tính theo dân số và đứng thứ hai về kích thước ở Canada. Nằm giữa Hamilton, Brantford và Simcoe, Ontario, Six Nations là khu bảo tồn duy nhất ở Bắc Mỹ, nơi tất cả sáu bộ tộc Iroquois sinh sống cùng nhau – Mohawk, Cayuga, Onondaga, Oneida, Seneca và Tuscarora.

Trước cuộc Cách mạng Mỹ, những người Iroquois từng sống ở vùng đông bắc Hoa Kỳ, giờ là Trung tâm New York, phía tây sông Hudson và xuyên qua vùng Finger Lake (Ngũ Hồ). Trong suốt thời gian này, người Iroquois bị chi phối bởi Liên minh Haudenosaunee, cơ quan quản lý ra quyết định dựa trên thông tin từ cả sáu bộ tộc Iroquois (Six Nations).Sau cuộc Cách mạng Mỹ, 950.000 mẫu Anh (3.800 km2) đã được trao cho Six Nations theo Hiệp ước Haldimand 1784. Hiệp ước này đã được trao cho người Iroquois vì liên hiệpvới Vương quốc Anh trong suốt cuộc cách mạng. Theo Hiệp ước này, Six Nations được cấp sáu dặm ở hai bên Sông Grand bắt đầu từ cửa sông. Mối quan hệ này cũng được đánh dấu bằng việc xây dựng Nhà nguyện Hoàng gia của Nữ hoàng của người Mohawks vào năm 1785.

Tuy nhiên, có một mảng tối trong câu chuyện. Theo trang web của Tập đoàn Phát triển Six Nations of Grand River, hiện tại khu bảo tồn chỉ gồm 46.500 mẫu Anh (190 km2), tương đương 5% so với HIệp ước ban đầu. Chuyện gì đã xảy ra vậy? Sự lấn chiếm từ từ của những người định cư da trắng đã thu hẹp biên giới của khu bảo tồn. Đây không phải là một chủ đề vui vẻ để nói tới, cũng như những gì mà người thổ dân phải trải qua – bi thương từ trường nội trú cho người da đỏ, thiếu thốn cơ sở vật chất,  và không có cơ hội để phát triển kinh tế.

Tại pow wow, có vẻ như những khó khăn này được tạm gác sang một bên. Những người dân địa phương, vũ công, gia đình và bạn bè, đều đắm chìm trong không gian văn hóa, niềm vui và hạnh phúc lan tỏa trong không gian. Trống được sử dụng để mô phỏng nhịp tim của Mẹ Trái đất và mọi người ngả mũ để nghênh đón các cựu chiến binh và chức sắc của các Bộ Tộc First Nationsbước lên khán đài. Hàng loạt tiếng vỗ tay giòn giã vang lên khi MC công bố tên của các thí sinh bản địa cũng như thí sinh đến từ các vùng khác của Canada và Hoa Kỳ. Tất cả đều ở đó: tạo ra âm thanh, tiếng giậm chân và bắt nhịp theo những giai điệu ngợi ca di sản của họ và để giành món tiền thưởng hấp dẫn–giải Nhất cho hạng mục Dance Fancy Dress cho nam giới là 2.500 đô la và giải nhất cho nhóm trống là 5.000 đô la.

Các thí sinh được đánh giá qua nhiều điệu nhảy khác nhau. Họ tích lũy điểm trong suốt dịp cuối tuần và vào ngày Chủ nhật, vũ công nào có nhiều điểm nhất sẽ trở thành Vô Địch của các nhà vô địch. Jaden Parker, một thành viên của bộ tộc Seneca và Tonawanda đã giành giải thưởng sau khi xếp hạng nhất trong hạng mục Truyền thống dành cho nam thanh niên trẻ với 775 điểm. Ngồi trên khán đài, tôi đi từ ngạc nhiên này tới phấn khích khác khi chứng kiến những điệu nhảy cuồng nhiệt xoay  cùngnhững bộ trang phục sặc sỡ kèm theo vòng cổ hạt cườm cầu kỳ. Chắc hẳn các thí sinh đã đầu tư hàng ngàn đô la và dành nhiều năm để tập luyện điệu nhảy của riêng họ. Có người thanh niên kiêu hãnh mặc một bộ áo lông gấu đen phủ trong khi một cậu bé khác lại nhảy múa với chiếc mũsừng trâu đội trên đầu. Theo tờ rơi chương trình, trang phục của vũ công không được phép gọi là quần áo biểu diễn. Những gì họ mặc phản ánh di sản, gia tộc và thể loại khiêu vũ mà họ đang tham dự thi. Nhiều điệu nhảy pow wow bắt nguồn từ các quốc gia phương Tây và thổ dân Canada và trang phục của họ cũng thường phản ánh những nét đẹp văn hóa đó. Hình ảnh con hươu, con nai sừng tấm, thiết kế với hạt cườm, lông, và da động vật  tạo nên nét độc đáo cho mỗi bộ trang phục.

Qua một ngày của cuộc thi, tôi thấy có sáu điệu nhảy chính: nhảy truyền thống Nam và Nữ; điệu nhảy chữa bệnh Nam và Nữ (Nam nhảy trên cỏ, Nữ nhảy với lục lạc); điệu nhảy với lông vũ lộng lẫycho Namvà điệu nhảy với khăn choàng lộng lẫy cho Nữ.Các nhóm tuổi bao gồm nhóm phụ lão (trên 50 tuổi), người lớn, thiếu niên, trẻ em và nhi đồng từ 3-5 tuổi.

Nguồn gốc và đặc trưng của mỗi phong cách nhảy cũng được nhắc đến trong tờ  chương trình. Tôi được biết rằng, điệu nhảy Truyền thống của Nam giới thường kể một điển tích về chuyện đi săn bắt, cuộc chiến đấu hay chiến thắng lẫy lừng của họ. Ngồi phục, lần theo dấu vết, nhắm đích và chạy xung quanh là những động tác thường thấy trong điệu nhảy này. Di chuyển về phía trung tâm của vòng tròn, các vũ công chạm vào cột một lần hoặc hét lên để báo hiệu chiến thắng trước kẻ thù hoặc đạt được thành quả săn bắt.

Điệu nhảy truyền thống của phụ nữ bao gồm một động tác như là đang chà xát. Cùng đứng một chỗ, các vũ côngnhảy lên theo nhịp trống, phẩy tua rua trên trang phục. Còn với điệu múa đi bộ, các vũ công sẽ đi vòng tròn với những bước nhỏ và cúi thấp đầu gối để trông thật uyển chuyển, thanh lịch. Men’s Grass là  điệu nhảy cầu khỏi bệnh với các chuyển động lắc lư, và mang đến cảm giác hoà mình vào thiên nhiên. Women’s Jingle tương tự cũng là một điệu nhảy cầu cho lành vết thương  của người Anishinabek vùng Vịnh Whitefish. Điệu nhảy kể về cô gái trẻ bị bệnh và một trong những người đàn ông nằm mơ rằng những bộ trang phục, điệu múa và các bài hát có thể làm cho cô ấy khỏe trở lại.  Những người phụ nữ làm theo chỉ dẫn của anh ta, nhảy múa quanh cô gái. Cuối cùng, cô gái hồi phục và nhảy múa cùng họ. Các vũ công luôn giữ chân chạm đất để thể hiện mối liên hệ với trái đất.

Men’s Fancy Feather (lông vũ lộng lẫy) là điệu nhảy rất được yêu thích với màu sắc rực rỡ và những chiếc lông vũ bay trong gió. Nhanh và sôi nổi, điệu nhảy là những bước chân khéo léo và  những chuyển động nhào lộn là đặc trưng của điệu nhảy này. Khán giả sẽ cảm thấy cực kì thích thú với những động tác cực khó, bao gồm cả trồng cây chuối, nhảy lộn ngược, và xoạc chân.

Tôi rất thích điệu nhảy Women’s Fancy Shawl (áo choàng lộng lẫy) – một phiên bản nữ tính của điệu nhảy Men’s Fancy Feather. Những người phụ nữ quay, đá, xoay và nhảy xung quanh vòng tròn, mục đích làm sao để trông như thể họ đang nổi trên mặt nước.

Khi các điệu múa kết thúc, tôi ra ngoài để tìm hiểu về các sản phẩm thủ công được bày bán từ hơn 100 gian hàng – đó có thể là giày mô-ca, bùa xua đuổi tà ma, thảm da thú, túi đính cườm và các đồ thủ công khác. Và sau cùng, bạn có thể thưởng thức một chiếc bánh taco thổ dân ngay tại chiếc xe tải bán đồ ăn gần đó. Có thể nói rằng chiếc bánh này là của Những Bộ Tộc Đầu Tiên hoặc của người Bản Địa, nhưng một khi đã là tacos thì người ta quen với thương hiệu cũ mất rồi! Món ăn đó gồm những gì? Đây chính là một chiếc bánh mì rán (bánh mỳ dẹt được rán giòn) phủ đầy ớt, phô mai Cheddar bào vụn, xà lách, cà chua và một chút kem chua. Thật là hoàn hảo để kết thúc ngày hội nhảy múa!

This content is also available in: English

#seesomething, saysomething

Culture Magazin magazine always wants to listen and receive contributions from readers.
In case you submit articles about your ideas, interesting social events or hot news that you would like to share with us, email us at info@culturerus.com or inbox us at the FB page – https://www.facebook.com/culturemagazin.
Try our test reporter once. Quality articles will be selected and posted on Culturemagazin’s website and official social networking sites!
#seesomething, saysomething

Discover

Bài Liên Quan

This content is also available in: English